Osoby

Trwa wczytywanie

Władysław Krasnowiecki

KRASNOWIECKI Władysław Julian (4 stycznia 1900 Kraków – 14 lutego 1983 Warszawa),

aktor, reżyser, dyrektor, kierownik artystyczny teatru. 

Syn Jana i Jadwigi Krakauer, robotnicy w fabryce tytoniu; w 1905 rodzina zmieniła nazwisko na Krasnowieccy. Był kilkakrotnie żonaty: z aktorką Heleną Gruszecką, aktorką Zdzisławą Życzkowską (zob. t. 2), aktorką Ireną Krasnowiecką z Lutmanów (1922–2001; ślub 18 października 1943 w Sielcach). Dzieciństwo i lata szkolne spędził w Krakowie. W 1918 ukończył Gimnazjum im. Sobieskiego, naprzeciw Teatru im. Słowackiego, w którym matka pracowała jako szatniarka. Brał udział w szkolnych przedstawieniach, a w klasach wyższych także je organizował. Według własnej relacji, na ostatnim, w sali Teatru Ludowego, grał Szczęsnego we fragmentach Horsztyńskiego, spodobał się obecnemu na widowni Teofilowi Trzcińskiemu i został przez niego zaangażowany do Teatru im. Słowackiego. Debiutował tu 15 września 1918 rolą Jaśka (Wesele) i w sezonach 1918/19–1922/23 oraz 1924/25 był aktorem tej sceny. Występował często jako recytator na wieczorach poetyckich organizowanych przez ugrupowania literackie, np. Sympozjon (1920), czy Helion (1921). Równocześnie, w 1918/19 i 1919/20 i od drugiego semestru 1920/21 do czerwca 1923 studiował filologię polską na Uniwersytecie Jagiellońskim (roku dyplomowego nie zaliczył), uczył się też w krakowskiej Miejskiej Szkole Dramatycznej, którą ukończył w 1921. 

W sezonie 1923/24 grał w Teatrze Miejskim w Łodzi, w 1925/26 w Teatrze im. Bogusławskiego w Warszawie; spędził tu tylko jeden sezon, ale spotkanie z Leonem Schillerem uważał za najważniejsze na swojej drodze i, jak później wspominał, wtedy i w latach następnych ogromny wpływ na jego rozwój artystyczny, a także przekonania polityczne wywarł właśnie Schiller. Na sezon 1926/27 wrócił do Łodzi, a w 1927/28 i 1928/29 grał znowu w Teatrze im. Słowackiego, gdzie 22 września 1928 debiutował jako reżyser sztuką Gdybym chciała. W sezonie 1929/30 występował w Teatrze Ateneum pod kierownictwem Marii Strońskiej w Warszawie, a od maja do sierpnia 1930 z Zespołem Reduty brał udział w objeździe ze sztuką Magia (występował w roli Morrisa), m.in. w Płocku. Zaproszony przez Schillera, w sezonie 1930/31 grał w Teatrach Miejskich we Lwowie i w 1931 brał udział w strajku aktorów, domagających się m.in. dwunastomiesięcznych kontraktów.

Odszedł ze Lwowa wraz z Schillerem i sezon 1931/32 rozpoczął pod jego kierownictwem w Teatrze Melodram w Warszawie, ale już na początku 1932 zaangażował się ponownie do Teatrów Miejskich pod dyrekcją Wilama Horzycy, gdzie grał i reżyserował do końca sezonu 1936/37. We wrześniu 1934, z kilku osobową grupą, m.in. Henrykiem Szletyńskim, Bronisławem Dąbrowskim, Władysławem Daszewskim, wyjechał na Festiwal Teatralny do Moskwy. Oglądał przedstawienia Meyerholda, Wachtangowa, a po powrocie organizował odczyty o teatrach moskiewskich. W sezonie 1937/38 i w drugiej połowie 1938 był aktorem i reżyserem Teatrów Miejskich w Łodzi, a na początku 1939 przeniósł się znowu do Lwowa.

Już w dwudziestoleciu międzywojennym był uznanym aktorem i reżyserem. Miał bardzo dobre warunki zewnętrzne: wysoki, przystojny, dobrze zbudowany, miał piękny, głęboki głos o charakterystycznym timbrze. W Teatrze im. Słowackiego wystąpił m.in. jako: Profesor Alfred Green (Tumor Mózgowicz), Mortensgard (Rosmersholm), Horacy (Hamlet) – 1921; Alcest (Mizantrop), Reżyser (To, co najważniejsze) – 1922; Poseł Parysów (Odprawa posłów greckich, 1923); Krasiński (Legion), Gustaw-Konrad (Dziady) – 1924; Stańczyk (Wesele), Kazimierz (Śnieg) – 1927; Anzelm (Róża, 1928), Strełkow (Tamten, 1929). Reżyserował komedie, np. Musisz się ze mną ożenić. W Łodzi zagrał m.in. Don Rodryga (Cyd, 1924); w Teatrze im. Bogusławskiego: Orlanda (Jak wam się podoba), Parysa (Achilleis), Ferdynanda (Intryga i miłość) – 1925; w Teatrze Ateneum: Gustawa (Sprawa Jakubowskiego, 1929), Pantalona (Turandot, księżniczka chińska, 1930) i reżyserował Bronx-Express (1929). W sezonie 1929/30 otrzymał uprawnienia reżyserskie Związku Artystów Scen Polskich. 

Ważny okres to lata pracy Krasnowieckiego w Teatrach Miejskich we Lwowie, gdzie zagrał wiele głównych ról, a także reżyserował. Stanisław Marczak-Oborski zaliczył Krasnowieckiego do grupy świetnych lwowskich aktorów, którzy „prowadzili repertuar poetycki” i

odróżniali się od starej deklamacyjnej szkoły precyzją

w wydobyciu warstwy intelektualnej tekstu oraz nowoczesną ekspresją gry.

W repertuarze oprócz ról „bohaterskich” miał też wiele udanych tak zwanych rezonerów, zarówno dramatycznych, jak i komediowych. Już w pierwszym sezonie 1930/31 wystąpił jako: Schomberg (Zwycięstwo według Conrada), Car (Kordian), a potem zagrał takie role, jak: Oberon (Sen nocy letniej), Guślarz (Dziady), Jim (Czarne ghetto), Sawa (Sen srebrny Salomei), Włamywacz (Zbyt prawdziwe, aby było dobre), Antinoos (Powrót Odysa) – 1932; Mackie Majcher (Opera za trzy grosze), Dziennikarz (Wesele), Marek Antoniusz (Kleopatra) – 1933; tytułowy Ivar Kreuger, James Morell (Candida), John Tanner (Człowiek i nadczłowiek) – 1934; Profesor (Teoria Einsteina, 1935); Kossakowski (Ksiądz Marek), Profesor Higgins (Pigmalion) – 1936; Zygmunt (Życie snem), Johanaan (Salome Wilde’a) – 1937. Z teatrami lwowskimi występował w Krakowie, w lipcu 1933 z Operą za trzy grosze, a w lipcu 1934 jako: Antek (Królowa przedmieścia), Sekretarz (Człowiek, który był Czwartkiem), Doktor Mathesius (Fräulein Doktor). We Lwowie reżyserował m.in.: Czarną damę z sonetów i Roxy (1932); Fanny, Dziewczęta w mundurkach – 1934; Pannę młodą z dachu (1935); Wachlarz lady Windermere (grał Lorda Darlingtona), Most – 1936; Mizantropa (grał Alcesta), Pannę mężatkę – 1937. Brał udział w słuchowiskach lwowskich rozgłośni Polskiego Radia. W Teatrach Miejskich w Łodzi wystawił m.in.: w 1937 Teorię Einsteina, w 1938 Kobietę bez skazy, Ciotkę Karola, Powrót mamy i Papę, w 1939 Głupiego Jakuba, Temperamenty i Szaleństwo; zagrał tytułowego Cyrana de Bergerac, Męża (Nie-Boska komedia), Cara (Kordian), Narratora (Nasze miasto). W czerwcu 1939 wystawił Szaleństwo w Teatrach Miejskich we Lwowie.

Po wybuchu II wojny światowej nadal przebywał we Lwowie. Komunizujący przed wojną, po wkroczeniu Armii Czerwonej publicznie składał wyrazy sympatii i posłuszeństwa dla władzy sowieckiej, zachował jednak lojalność wobec zespołu polskiego teatru. W październiku 1939 został mianowany kierownikiem artystycznym Państwowego Polskiego Teatru Dramatycznego pod dyrekcją E. Germana i W. Kandyby i prowadził go do czerwca 1941; wystawił Zemstę (4 października 1940) i Opowieść o Bartoszu Głowackim (25 marca 1941). W 1941–43 pracował w studio filmowym w Kijowie; grał w wielu filmach kijowskiej wytwórni, np. dużą rolę w Jak hartowała się stal. Na 1 Zjeździe Związku Patriotów Polskich w Moskwie został wybrany do Zarządu Głównego. 

W maju 1943 zgłosił się jako ochotnik do formującej się w Sielcach nad Oką 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, przy której wkrótce utworzono Teatrzyk Żołnierza, przemianowany w sierpniu tego roku na Teatr Żołnierza 1 Korpusu Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR. W dniu 25 września 1943 Krasnowiecki (w randze kapitana) został jego dyrektorem, a pod koniec roku kierownikiem artystycznym (formalnym dyrektorem od grudnia 1943 był Aleksander Barchacz). W Sielcach reżyserował program pod tytułem Ławka w Łazienkach, a następnie Nocleg. W marcu 1944, po przekształceniu Teatru Żołnierza 1 Korpusu w Teatr 1 Armii Polskiej pod dyrekcją W. Stahla, Krasnowiecki pozostał nadal kierownikiem artystycznym zespołu. W maju 1944, jeszcze na terenie Ukrainy, reżyserował wodewil Bal u saperów (w ramach widowiska Z pieśnią do kraju). W dniu 5 lipca 1944 w Łucku, w sali Teatru Wołyńskiego, wystawił we własnej reżyserii Śluby panieńskie, powtórzone 1 sierpnia tego roku na scenie Domu Żołnierza w Lublinie. W dniu 29 listopada 1944 Teatr 1 Armii, po połączeniu z zespołem lubelskiego Teatru Miejskiego, rozpoczął tu swą działalność pod nową nazwą: Teatr Wojska Polskiego pod kierownictwem artystycznym Krasnowieckiego (w randze majora). W inauguracyjnym Weselu zagrał rolę Gospodarza, a potem był z tym przedstawieniem w Krakowie i Katowicach. W styczniu 1945 Teatr Wojska Polskiego osiadł na stałe w Łodzi, gdzie Krasnowiecki był jego dyrektorem artystycznym do końca sezonu 1945/46, a od 1946/47 przekazał dyrekcję Schillerowi, pozostając na stanowisku wicedyrektora artystycznego. Zagrał w tym czasie: Hrabiego Almavivę (Wesele Figara), Bardosa (Cud mniemany, czyli Krakowiacy i Górale), reżyserował: Ucznia diabła, Stary dworek. Po zdemobilizowaniu odszedł z wojska w stopniu pułkownika. 

W sezonach 1947/48 i 1948/49 był dyrektorem i kierownikiem artystycznym Teatru im. Wyspiańskiego w Katowicach, grał tu: Jakuba (Jak wam się podoba, 1948) i po raz pierwszy, Jegora Bułyczowa (Jegor Bułyczow i inni, 1947) – obie sztuki też reżyserował; w 1948 inscenizował poemat Dobrze!, reżyserował Pastorałkę Schillera, Korzenie sięgają głęboko. W roli Bułyczowa

stworzył imponującą postać tytułową. Był mieszczaninem potężnym, przerastającym o kilka głów środowisko świadomością swojej siły, ale i swojej słabości. Ten jego Bułyczow, wspaniały w każdym geście i w każdej intonacji, jaką ujarzmiał otoczenie, miał w sobie nieoczekiwaną aureolę wielkości. We wspaniałej scenie z trębaczem w zakończeniu drugiego aktu Jegor Bułyczow Krasnowieckiego stojący na podwyższeniu schodów, ponad znieruchomiałą w przerażeniu rodziną i gośćmi, z uniesionymi w górę rękoma, urasta niemal do roli patetycznego proroka, wieszczącego apokaliptyczną zagładę ginącego świata,

pisał Henryk Vogler. 

Później pracował w teatrach Warszawy. Od 13 grudnia 1949 do 14 października 1950 był (wspólnie z Władysławem Daszewskim) kierownikiem artystycznym Teatru Narodowego, a od 15 października 1950 do 28 lutego 1952 także dyrektorem. Na inaugurację wybrał znowu Jegora Bułyczowa (nagroda za reżyserię na Festiwalu Sztuk Rosyjskich i Radzieckich w 1949), w którym wystąpił w roli tytułowej, potem powtórzył inscenizację Jak wam się podoba (ze swą rolą Jakuba); ponadto reżyserował Tysiąc walecznych (1951), grał Niesczastliwcewa (Las, 1952). W sezonie 1952/53 reżyserował w Teatrze Polskim sztukę Pułkownik Foster przyznaje się do winy, w 1953/54 był kierownikiem artystycznym Teatru Dramatycznego Domu Wojska Polskiego, a do końca 1954 był tu reżyserem (wystawił Baśkę oraz Rok 1944). W styczniu 1955 wrócił do zespołu Teatru Narodowego i, jako aktor i reżyser, pozostał w nim do przejścia na emeryturę 30 listopada 1971. W 1955–57 występował także w Teatrze Współczesnym (w czasie fuzji z Teatrem Narodowym), a od stycznia 1969 również w Teatrze Powszechnym (druga scena Teatru Narodowego).

Ostatnie kilkanaście lat to intensywny czas w jego twórczości aktorskiej. Grał nadal przeważnie role w dramatach, ale wysoki kunszt aktorski pokazał także w komedii. Wystąpił m.in. jako: Fray Bartolomeo (Niebo i piekło w spektaklu pod tytułem Teatr Klary Gazul, 1955), Mister Antrobus (Niewiele brakowało, 1956), Jowisz (Muchy, 1957), Reżyser (Nasze miasto, 1957; według Augusta Grodzickiego „swobodnie i w lekko ironicznym tonie prowadzący przedstawienie”, według Zofii Sieradzkiej „opowiadał i obrazował historię swojego miasta w sposób naturalny, prosty, z lekkim uśmiechem, rozbijając co chwila iluzję teatru”), Prymas (Wyzwolenie, 1958), Horacy (Pośredniczka matrymonialna, 1959; rola była niespodzianką spektaklu: „aktor koturnu i patosu, odrzuca lekko te tradycyjne dla swego aktorstwa rekwizyty i w roli kupca Horacego czuje się tak, jak gdyby nigdy się z farsą nie rozstawał”, pisał Stefan Polanica), Ucieszycielny (Gracze, 1959), Hrabia Respekt (Fantazy, 1960); Piłat (Historyja o Chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim), Rejent (Zemsta) – 1962; Autor (Sprawa), Tomasz More (Oto jest głowa zdrajcy) – 1963; Wistowski (Grube ryby, 1964), Ojciec chrzestny (Nie-Boska komedia, 1969). 

Grał także na innych scenach warszawskich: w Teatrze Ateneum jedną z najgłośniejszych swoich ról, Willy’ego Lohmana (Śmierć komiwojażera, 1960; według Leonii Jabłonkówny „głęboko ludzki, budzący żywe współczucie”, „a zarazem odpychający i stanowiący groźne ostrzeżenie jako reprezentant i produkt pewnej ogólnej postawy życiowej”) oraz Ojca (Więźniowie z Altony, 1961), a w Teatrze Dramatycznym Poloniusza (Hamlet, 1962). Niezmienne „czarował” swym głosem.

Potrafił wyzyskać wszystkie jego barwy. W podawanych słowach słychać było całe bogactwo intonacji, dyscyplinę warsztatu. Szlachetny patos i liryzm łączył z siłą scenicznego wyrazu

(S. Nowicka).

Reżyserował w tych latach: Marię Stuart Schillera (1955, grał Roberta Dudleya), Złote czasy zacnego króla Karola (1957), Marię Tudor (1959), Niedźwiedzia (1959), Tatuowaną różę (1960, grał Sprzedawcę), Szkołę obmowy (1961), Na dnie (1963, grał Satina), Wiśniowy sad (1964), Śluby panieńskie (1969). W Teatrze Ziemi Mazowieckiej w Warszawie reżyserował Serce (Drewnianą miskę, 1963), a w Teatrze im. Osterwy w Gorzowie Wielkopolskim Dwa teatry (1965). Według Erwina Csató ten

doskonały, bardzo wyrazisty i prosty w doborze środków aktor, mający na swym koncie sporo świetnych ról, jako reżyser stara się zawsze dostosować do stylu utworu, sprawnie i logicznie skonstruować spektakl i pozostawić jak najwięcej miejsca inicjatywie aktorów, którym umie pomóc. Najlepiej wypowiada się w repertuarze realistycznym.

W ostatnich latach, w Teatrze Współczesnym wystąpił w niewielkich rolach w Lirze (1974) i Kordianie (1977), a w Teatrze Narodowym w Mickiewiczu, części I (1976) i Dziadach, części III (1978). W styczniu 1979 obchodził jubileusz 60-lecia pracy na scenie. 

Występował w spektaklach Teatru TV, w latach 60. i 70., m.in. jako: Priam (Odprawa posłów greckich), Major Ballmeyer (Wywiad z Ballmeyerem), Ksiądz Rigaud (Urząd), Cadyk (Matka Joanna od aniołów), Staszic (Król i aktor, we własnej reżyserii), Podkomorzy (Pan Tadeusz). Od lat 50. grał niewielkie role w filmach i serialach telewizyjnych, warto wymienić telewizyjne Odwiedziny o zmierzchu (1966). 

W 1946–48 uczył reżyserii w warszawskiej Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej z siedzibą w Łodzi. W 1949–71 wykładał na Wydziale Aktorskim i na Wydziale Reżyserii Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie. W 1955–57 i 1967–70 był rektorem, w 1963–67 prorektorem tej uczelni. W 1966 otrzymał Państwową Nagrodę Artystyczną (I st.). Był pierwszym przewodniczącym Związku Zawodowego Pracowników Kultury i Sztuki, w 1955 wybrany do Zarządu Głównego, uczestniczył w pracach związku do lat 70. Działał w SPATiF-ZASP-ie; w 1965–70 był przewodniczącym Zarządu Głównego, od 1973 wszedł w skład Kapituły Członków Zasłużonych SPATiF-ZASP-u. Tabl. 17. 

Bibliografia

Almanach 1982/83; Artyści sceny polskiej w ZASP 1918–2008. Księga jubileuszowa pod red. A. Rozhina, Warszawa 2008 (M. Napiontkowa: Władysław Krasnowiecki; il.); Boy: Pisma t. 19–23, 28; Braun: Teatr pol. 1939–89: Csató: Interpretacje; Csató: Polski t. współczesny (cyt.; il.); Dąbrowski: Na deskach t. 1–3; Fik: 35 sezonów (il.); Kaszyński: Teatr łódz.; Kott: Miarka za miarkę s. 286; Kott: Poskromienie złośników s. 42, 95; Krasiński: Teatr Jaracza; J. Korzeniowska: Melpomena walcząca, Warszawa 1977 (il.); Kudliński: Przypadki (il.); Linert: T. Śląski (il.); Linert: T. Śląski 1949–92; Lorentowicz: Dwadzieścia lat t. 2, 3; Marczak-Oborski: Teatr czasu wojny; Marczak-Oborski: Teatr 1918–65 (cyt.); Marczak-Oborski: Teatr 1918–39 (il.); Mrozińska: Karabin i maska; Mrozińska: Trzy sezony; W. Natanson: Godzina dramatu, Poznań 1970 s. 181–182; Osiński: Pamięć Reduty; Osiński: Repertuar; Ostatni romantyk (W. Krasnowiecki: Buntują się aktorzy i chcą codziennie jeść); Piekarski: Mars i Melpomena; Poskuta-Włodek: Trzy dekady; Raszewska: T. Narodowy 1949–2004 (il.); Skwarczyńska: Trzy opracowania; Sława i infamia; Sto lat sceny pol. w Łodzi; Stokowa: Wyspiański; Szczublewski: Artyści i urzędnicy; Szczublewski: T. Wielki; T. Narodowy w Warszawie (il.); Teatr pol. we Lwowie; T. przy ul. Cegielnianej; Warsz. szkoła teatr.; Wilski: Szkolnictwo; Wroczyński: Pół wieku s. 263, 277; Głos Pracy 1957 nr 199 (Z. Sieradzka); Kur. Warsz. 1931 nr 103, 149, 268, 1932 nr 66, 1937 nr 34, 249, 260, 1939 nr 20, 34, 106, 161, 165; Odgłosy 1984 nr 22 (S. Nowicka); Pam. Teatr, 1960 z. 2 s. 268, 1963 z. 1–4 s. 50, 59, 60, 66, 255, 266, 267, 351, 354 (il.), 1973 z. 3–4 s. 445, 458, 461, 1997 z. 1–4 s. 11, 13, 67, 92, 150, 238, 257, 690; Prz. Teatr. i Kinematogr. 1924 nr 7; Scena Pol. 1929 z. 21 s. 23; Sł. Powsz. 1959 nr 236 (S. Polanica); Teatr 1938 nr 3, 1939 nr 8; Teatr 1961 nr 3 (L. Jabłonkówna), 1980 nr 4 (il.), 1983 nr 4 (il.); Trybuna Rob. (wyd. specjalne Trybuna Tygodnia) 1947 nr 13 (H. Vogler); Życie Teatru 1924 nr 6, 1925 nr 50–52, 1927 nr 7; Życie Warsz. 1957 nr 184 (A. Grodzicki), 1983 nr 41, 218; Afisze, programy, wycinki prasowe, IS PAN; Akt urodzenia i świadectwo chrztu z parafii św. Mikołaja w Krakowie, Spis ludności miasta Krakowa z 1910 i 1921, Arch. Narodowe w Krakowie; Akt ślubu nr V/682/1977 i zgonu nr V/422/1983, Arch. USC Warszawa; Akta, Arch. Uniw. Jagiell. Kraków; Akta (fot.). ZASP; Hałabuda: Repertuar; Wywiad z K., IS PAN; Almanach 1944–59; www.filmpolski.pl 

Ikonografia

J.M. Szancer: K. jako Gospodarz (Wesele), 1944, rys., repr. Dz. Pol. 1945 nr 8; A. Stopka: Portret, karyk., rys., tusz, papier i tektura, po 1950 – MTWarszawa; W. Daszewski: Szkic głowy, oł., papier; K. Ferster: Portret, karyk., rys., tusz, papier, J. Łupina: Portret, karyk., rys., repr. fot. – MKWarszawa; Fot. – Bibl. Nar., IS PAN, ITWarszawa, MTWarszawa, NAC, T. Narodowy Warszawa.

Źródło: Słownik biograficzny teatru polskiego 1910–2000, t. III, Instytut Sztuki PAN, Warszawa 2017.
Zachowano konwencję bibliograficzną i część skrótów używanych w źródłowej publikacji.


Biogram w Almanachu Sceny Polskiej

Władysław Krasnowiecki (4 stycznia 1900, Kraków – 14 lutego 1983, Warszawa), aktor, reżyser, dyrektor i kierownik artystyczny teatru, pedagog.

Studiował polonistykę na UJ, równocześnie był słuchaczem Miejskiej Szkoły Dramatycznej w Krakowie, którą ukończył w 1921. Na scenie Teatru im. Słowackiego występował już od 1918, w takich rolach jak Jasiek (Wesele Wyspiańskiego), Sobolewski (Dziady Mickiewicza), Horacy (Hamlet Shakespeare'a), Edwin (Odludki i poeta Fredry). Na sez. 1923/24 został zaangażowany do Teatru Miejskiego w Łodzi, skąd następnie wrócił na scenę krakowską. W sez. 1925/26 występował w Teatrze im. Bogusławskiego w Warszawie, m. in. w roli Orlanda (Jak wam się podoba Shakespeare'a), Parysa (Achilleis Wyspiańskiego), Ferdynanda (Intryga i miłość Schillera), Adama i Feldmarszałka (Pastorałka L. Schillera). W sez. 1926/27 grał ponownie w Łodzi, a w latach 1927–29 w Krakowie, gdzie zadebiutował też jako reżyser (1928). W sez. 1929/30 zdał reżyserski egzamin ZASP i został zaangażowany do warszawskiego Teatru Ateneum.

W latach 1930–37 związany był jako aktor i reżyser z Teatrem Wielkim i Rozmaitości we Lwowie, z trzymiesięczną przerwą w 1931, kiedy to występował w Teatrze Melodram w Warszawie. Na scenie lwowskiej grał m. in. Guślarza (Dziady Mickiewicza), Marka Antoniusza (Kleopatra Norwida), Dziennikarza (Wesele Wyspiańskiego), Mackie Majchra (Opera za trzy grosze Brechta), reżyserował Fanny Pagnola, Wachlarz lady Windermere Wilde'a, Mizantropa Moliera, Most Szaniawskiego, Pannę mężatkę Korzeniowskiego, Dziewczęta w mundurkach Winsloe. W latach 1937–39 grał i reżyserował w Teatrach Miejskich w Łodzi, np. Teorię Einsteina Cwojdzińskiego, Kobietę bez skazy Zapolskiej, Głupiego Jakuba Rittnera, Temperamenty Cwojdzińskiego.

Od kwietnia 1939 w Teatrze Wielkim, potem Polskim Teatrze Dramatycznym we Lwowie (do 1941), w którym w końcu 1939 objął też kierownictwo artystyczne. Wystawił Zemstę Fredry (rola Rejenta), Opowieść o Bartoszu Głowackim Wasilewskiej. W latach 1941–43 pracował w Kijowskim Studio Filmowym, w maju 1943 zgłosił się jako ochotnik do formującej się w Sielcach nad Oką 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki, przy której w czerwcu utworzono Teatr Żołnierza, przemianowany na Teatr Żołnierza 1 Korpusu. 23 września 1943 został dyrektorem tego teatru (w randze kapitana), a od końca tego roku kierownikiem artystycznym (dyrektorami byli kolejno Adam Barchasz, Włodzimierz Stahl). Od marca 1944 zespół działał pod nazwą Teatr I Armii Polskiej. Krasnowiecki reżyserował Śluby panieńskie Fredry, Bal u saperów Pasternaka, Ławka w ŁazienkachNocleg Ważyka.

27 lipca tego roku Teatr I Armii przybył do Lublina i po połączeniu z zespołem miejscowego teatru, 28 października 1944 przyjął nazwę Teatru Wojska Polskiego. Krasnowiecki był jego dyrektorem artystycznym w randze majora. Od 26 stycznia 1945 teatr ten działał w Łodzi, w kwietniu tego roku Krasnowiecki powołał pierwszą w kraju Radę Artystyczną teatru. W sez. 1946/ 47 był wicedyrektorem artystycznym Teatru Wojska Polskiego (dyrektor – Leon Schiller). Na scenie łódzkiej grał Hr. Almavivę (Wesele Figara Beaumarchais), Bardosa (Krakowiacy i Górale Bogusławskiego), reżyserował Wesele Wyspiańskiego (rolę Gospodarza w spektaklu Teatru Wojska Polskiego prezentował przedtem w Lublinie, Krakowie i Katowicach) i Stary dworek Ważyka. Po zdemobilizowaniu (w randze pułkownika WP) sprawował w latach 1947–49 dyrekcję i kierownictwo artystyczne Teatru Miejskiego w Katowicach, gdzie również grał i reżyserował np. Jegor Bułyczow i inni Gorkiego (rola tytułowa), Pastorałka Schillera, Uczeń diabła Shawa (rola Gen. Borgoyne), Dobrze Majakowskiego, Makar Dubrawa Korniejczuka. W czerwcu 1949 minister Kultury i Sztuki powierzył mu organizację i kierownictwo artystyczne Teatru Narodowego w Warszawie (sprawował je z Władysławem Daszewskim od 13 grudnia 1949 do 14 października 1950), a następnie także dyrekcje tego teatru (15 września 1950 – 28 lutego 1952). W sez. 1952/53 grał w Teatrze Polskim w Warszawie, w sez. 1953/54 był kierownikiem artystycznym i dyrektorem Teatru Domu Wojska Polskiego w Warszawie, po czym wrócił do Teatru Narodowego jako aktor i reżyser.

W 1971 przeszedł na emeryturę, nie zaprzestał jednak występów, (ostatni raz jako Prowadzący obrzęd w Dziadach Mickiewicza na scenie Teatru Małego, sez. 1978/79). W Teatrze Narodowym grał m. in. ponownie Jegora Bułyczowa (II nagroda za rolę i reżyserię na Festiwalu Sztuk Rosyjskich i Radzieckich w 1949), Erizza (Sułkowski Żeromskiego), Nieszczastliwcewa (Las Ostrowskiego), Roberta Dudleya (Maria Stuart Schillera, własna reż.), Mr. Antrobusa (Niewiele brakowało Wildera), Jowisza (Muchy Sartre'a), Hr. Respekta (Fantazy Słowackiego), Rejenta (Zemsta Fredry), Prezesa (Kordian Słowackiego), reżyserował poza wymienionymi, m.in. Jak wam się podoba Shakespeare'a, Tysiąc walecznych Rojewskiego, Złote czasy zacnego króla Karola Shawa, Maria Tudor Hugo, Niedźwiedź Czechowa, Tatuowana róża Williamsa, Szkoła obmowy Bogusławskiego, Wiśniowy sad Czechowa. Gościnnie reżyserował m. in. w Teatrze Ziemi Mazowieckiej (1963), Teatrze im. Osterwy w Gorzowie (1965) i Teatrze Powszechnym w Warszawie (1969), jako aktor współpracował gościnnie z warszawskimi Teatrem Ateneum (1961), Dramatycznym (1962/63), Teatrem Współczesnym (1959, 1968, 1969, 1974, 1977). W latach 1946–71 wykładał w łódzkiej, potem w warszawskiej PWST (od 1963 – prof. zwyczajny), w latach 1955–57 i 1967–71 był rektorem tej uczelni, w latach 1965–70 prezesem SPATiF, od 1973 jego Członkiem Zasłużonym. W 1979 obchodził jubileusz 60-lecia działalności, a 4 stycznia 1980 – osiemdziesięciolecie urodzin.

Źródło: Almanach Sceny Polskiej 1982/83 tom XXIV, Instytut Sztuki PAN, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1987

Nota biograficzna w „Filmowym Serwisie Prasowym”

WŁADYSŁAW KRASNOWIECKI (ur. 4 stycznia 1900 w Krakowie – zm. 14 lutego 1983 w Warszawie) – wybitny aktor i reżyser, pedagog, zasłużony dyrektor teatrów i działacz społeczny. Jako aktor był związany przede wszystkim ze sceną, na niej stworzył kreacje, które przeszły do historii, m.in. Hrabiego Henryka w "Nie-Boskiej komedii" reżyserowanej przez L. Schillera; Satina w Na dnie Gorkiego, Piusa XII w Namiestniku R. Hochhutha.

Debiutował w wieku 18 lat, w okresie międzywojennym występował w teatrach Krakowa, Lwowa i Łodzi. W czasie II wojny światowej przebywał w Związku Radzieckim. Tam wstąpił do Związku Patriotów Polskich, kierował również frontowym teatrem Armii Polskiej w ZSRR, który w roku 1944 przekształcił się w Teatr Wojska Polskiego. Po wojnie – oprócz pracy aktorskiej – zajął się także reżyserią, użyczał swego głosu w przedstawieniach radiowych, występował w telewizji. Kierował teatrami w Łodzi, Katowicach, Warszawie. Ponad dwadzieścia lat był profesorem w warszawskiej PWST, dwukrotnie (w latach 1955-57 i 1967-71) jej rektorem. W 1964 otrzymał Order Budowniczego Polski Ludowej, a w 1966 – Nagrodę Państwową I stopnia za wybitne zasługi w rozwoju polskiej sceny i polskiej kultury teatralnej. W. Krasnowiecki występował również – choć o wiele rzadziej niż na scenie – w filmie. Grał m.in. w filmach: Miasto nieujarzmione, Żołnierz zwycięstwa, Piątka z ulicy Barskiej, Sprawa pilota Maresza, Spotkania w mroku, Rzeczywistość, Dziewczyna z dobrego domu, Przerwany lot, Marysia i Napoleon, Bumerang, Przygody pana Michała (serial tv).

Źródło: „Filmowy Serwis Prasowy” nr 6, 1983-03-16/31

array(5) { ["current_page"]=> int(1) ["total_pages"]=> int(3) ["total_count"]=> int(54) ["number_of_photos"]=> int(105) ["photos"]=> array(18) { [0]=> array(2) { ["description"]=> string(158) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118402" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137277.jpg" } [1]=> array(2) { ["description"]=> string(290) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Byrska Agnieszka, Macherska Janina, Fijewski Tadeusz, Marecka Teresa, Pągowski Konstanty, Rajewski Wojciech, Krasnowiecki Władysław, Łaniewska Katarzyna, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118403" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137278.jpg" } [2]=> array(2) { ["description"]=> string(176) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Fijewski Tadeusz, Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118404" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137279.jpg" } [3]=> array(2) { ["description"]=> string(179) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Wołłejko Czesław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118405" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137280.jpg" } [4]=> array(2) { ["description"]=> string(176) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Fijewski Tadeusz, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118407" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137282.jpg" } [5]=> array(2) { ["description"]=> string(304) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Łaniewska Katarzyna, Macherska Janina, Byrska Agnieszka, Pągowski Konstanty, Rajewski Wojciech, Fijewski Tadeusz, Krasnowiecki Władysław, Dereń Roman, Marecka Teresa, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118409" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137284.jpg" } [6]=> array(2) { ["description"]=> string(282) "Kraszewski w Warszawie, Teatr Telewizji, prem. 11 stycznia 1961. Na zdjęciu: Macherska Janina, Fijewski Tadeusz, Marecka Teresa, Rajewski Wojciech, Dereń Roman, Byrska Agnieszka, Pągowski Konstanty, Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/118410" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/137285.jpg" } [7]=> array(2) { ["description"]=> string(158) "Urząd, Teatr Telewizji, prem. 21 stycznia 1963. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Fetting Edmund, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/117922" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/136777.jpg" } [8]=> array(2) { ["description"]=> string(158) "Urząd, Teatr Telewizji, prem. 21 stycznia 1963. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Fetting Edmund, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/117934" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/136789.jpg" } [9]=> array(2) { ["description"]=> string(189) "Fantazy, Teatr Narodowy, Warszawa, prem. 16 stycznia 1960. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Bartosik Tadeusz, Milecki Mieczysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/1755" ["file_path"]=> string(56) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/1755.jpg" } [10]=> array(2) { ["description"]=> string(166) "Fantazy, Teatr Narodowy, Warszawa, prem. 16 stycznia 1960. Na zdjęciu: Tymowska Zofia, Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/1758" ["file_path"]=> string(56) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/1758.jpg" } [11]=> array(2) { ["description"]=> string(190) "Historya o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim, Teatr Narodowy, Warszawa, prem. 7 kwietnia 1962. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/93308" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/106795.jpg" } [12]=> array(2) { ["description"]=> string(228) "Historya o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim, Teatr Narodowy, Warszawa, prem. 7 kwietnia 1962. Na zdjęciu: Bartosik Tadeusz, Krasnowiecki Władysław, Szletyński Henryk, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/93318" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/106805.jpg" } [13]=> array(2) { ["description"]=> string(271) "Historya o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim, Teatr Narodowy, Warszawa, prem. 7 kwietnia 1962. Na zdjęciu: Kmicik Włodzimierz, Kalenik Mieczysław, Wichniarz Kazimierz, Machowski Ignacy, Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/93328" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/106815.jpg" } [14]=> array(2) { ["description"]=> string(171) "Hamlet, Teatr Dramatyczny, Warszawa, prem. 11 listopada 1962. Na zdjęciu: Holoubek Gustaw, Krasnowiecki Władysław, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/44873" ["file_path"]=> string(57) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/44873.jpg" } [15]=> array(2) { ["description"]=> string(188) "Hamlet, Teatr Dramatyczny, Warszawa, prem. 11 listopada 1962. Na zdjęciu: Para Józef, Krasnowiecki Władysław, Kwiatkowska Danuta, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/45393" ["file_path"]=> string(57) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/45393.jpg" } [16]=> array(2) { ["description"]=> string(172) "Hamlet, Teatr Dramatyczny, Warszawa, prem. 11 listopada 1962. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Krzyżewska Ewa, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/129218" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/148175.jpg" } [17]=> array(2) { ["description"]=> string(169) "Hamlet, Teatr Dramatyczny, Warszawa, prem. 11 listopada 1962. Na zdjęciu: Krasnowiecki Władysław, Para Józef, fot. Myszkowski Franciszek, sygn. IT/T/129230" ["file_path"]=> string(58) "https://encyklopediateatru.pl/photos_repository/148187.jpg" } } }
105 zdjęć w zbiorach :+

Pracownia

X
Nie jesteś zalogowany. Zaloguj się.
Trwa wyszukiwanie

Kafelki

Nakieruj na kafelki, aby zobaczyć ich opis.

Pracownia dostępna tylko na komputerach stacjonarnych.

Zasugeruj zmianę

x

Używamy plików cookies do celów technicznych i analitycznych. Akceptuję Więcej informacji